In de uitgestrekte landschappen van de Amerikaanse Nationale Parken vlucht een nieuw soort bewoner, ook al ademt hij niet. Om de alarmerende achteruitgang van inheemse soorten tegen te gaan, zetten wetenschappers en parkbeheerders robotachtige lokvogels in, ontworpen om echte vogels te misleiden zodat ze terugkeren naar hun voorouderlijke huizen.
Het “Frankenbird”-experiment
In het Grand Teton National Park in Wyoming wordt momenteel door een uniek natuurbeschermingsproject de effectiviteit van ‘robohoen’ getest. Deze machines zijn verre van gepolijste hightech drones; ze zijn eerder een mix van techniek en improvisatie.
Deze lokvogels, ook wel “Frankenbirds” genoemd, zijn ontwikkeld met de hulp van lokale middelbare scholieren en robotica-mentor Gary Duquette en maken gebruik van een mix van authentieke en gerecyclede materialen. Om realisme te garanderen, gebruikt het team echte veren van de Wyoming Game and Fish Department, gecombineerd met onconventionele componenten zoals schuim uit maaltijdpakketten en stof uit winkels.
Ondanks hun geïmproviseerde uiterlijk is hun functie zeer gespecialiseerd. De robots zijn geprogrammeerd om de complexe verkeringsrituelen van het wijze korhoen na te bootsen, waarbij ze gesynchroniseerde bewegingen en vleugelvertoningen uitvoeren in combinatie met opgenomen paringsoproepen om een levendige, actieve broedplaats te simuleren.
Waarom dit ertoe doet: de wijzehoencrisis
De inzet van deze robots is niet alleen een wetenschappelijke curiositeit; het is een reactie op een biologische noodsituatie. Het wijze korhoen heeft te maken gehad met een catastrofale achteruitgang, waarbij de populaties in het Amerikaanse Westen sinds 1965 met ongeveer 80% zijn afgenomen.
De omvang van dit verlies is duidelijk zichtbaar in Jackson Hole:
– 1950: 73 mannelijke wijze korhoenders geregistreerd op één broedplaats.
– Vorig jaar: Er bleven slechts 3 mannetjes achter op dezelfde locatie.
Deze achteruitgang wordt voornamelijk veroorzaakt door fragmentatie en degradatie van habitats. Tientallen jaren van grazen van vee ontdeden de alsemvlakten van het voedsel en de dekking die nodig waren om te overleven. Hoewel restauratie-inspanningen sindsdien de begrazing uit deze gebieden hebben verwijderd, is het ‘opnieuw verwilderen’ van een landschap zelden een lineair proces. Zoals parkwoordvoerder Emily Davis opmerkte: zelfs als een perfecte habitat is hersteld, keren de wilde dieren niet altijd onmiddellijk terug.
Milieuhindernissen overwinnen
Herstel is een strijd op meerdere fronten waarbij zowel landbeheer als menselijke infrastructuur betrokken zijn. Naast het verlies aan leefgebied wordt het wijze korhoen ook geconfronteerd met fysieke bedreigingen van de lokale industrie.
De Jackson Hole Airport, uniek gelegen in een nationaal park, vormt een aanzienlijk risico voor het vogelleven. Tussen 1990 en 2013 kwamen 32 vogels om bij vliegtuiggerelateerde incidenten. Om dit aan te pakken hebben ambtenaren gewerkt aan het herstel van ongeveer 40 hectare land ten zuiden van de start- en landingsbanen, waardoor open broedplaatsen zijn ontstaan die de behoeften van de vogels in evenwicht brengen met de operationele vereisten van de luchthaven.
Het doel: een biologische sprongstart
Het huidige doel is om deze robotdisplays te gebruiken om de activiteiten in herstelde gebieden een impuls te geven. Als de lokvogels er met succes in slagen mannelijke korhoenders naar deze locaties te lokken, zou de resulterende verkering en nestgelegenheid ertoe kunnen leiden dat een nieuwe generatie kuikens wordt grootgebracht in een veilige, beschermde omgeving.
Onderzoekers gebruiken momenteel spoorcamera’s om de lek-locaties tot het einde van het broedseizoen, half mei, in de gaten te houden. Ze zijn op zoek naar één specifiek teken van succes: Reageren de echte vogels op de mechanische dansers?
Als deze robotachtige lokvogels met succes een terugkeer van het wijze korhoen teweegbrengen, zou deze technologie een blauwdruk kunnen bieden voor het beheer van de populaties van wilde dieren in andere nationale parken die met een vergelijkbare ecologische ineenstorting te maken hebben.
Conclusie
Door robotica te combineren met traditioneel natuurbehoud testen parkfunctionarissen of kunstmatige signalen echt biologisch herstel kunnen veroorzaken. Het succes van deze ‘Frankenbirds’ zou kunnen bepalen of afnemende soorten zoals het wijze korhoen hun verloren leefgebieden kunnen terugwinnen of hun afglijden richting uitsterven kunnen voortzetten.
